سولفات مس

سولفات مس

سولفات مس، کات کبود یا زاج کبود در نوع آب‌دار خودش ترکیبی به رنگ آبی روشن و از خانواده‌ی نمک‌هاست. سولفات مس به فراوانی در کشاورزی، دامپروی، شیلات، صنایع و پزشکی استفاده می‌شود. این ترکیب یکی از مهم‌ترین ریز مغذی‌های بدن بسیاری از جانداران است که نقش مهمی در جذب دیگر ریز مغذی‌ها نیز دارد.

سولفات مس چیست؟

سولفات مس ترکیبی است که می تواند به دو صورت آبدار و خشک وجود داشته باشد. سولفات مس آبدار ترکیبی است که در حضور آب هیداراته شده و سولفات مس ۵ آبه تبدیل می‌شود. نوع بی‌آب سولفات مس پودری به رنگ سبز کم‌رنگ می‌باشد و نوع آبدار آن به رنگ آبی روشن می‌باشد.

کالکوسیانیت نام شکل بدون آب مس سولفات است که به صورت یک کانی در طبیعت یافت می‌شود. سولفات مس ۵ آبه به راحتی در آب حل می‌شود و می‌توان از آن در زمینه‌های مختلفی همچون کشاورزی، صنعت، دامپروری و پزشکی استفاده کرد.

انواع مختلف آب‌پوشیده از این ماده وجود دارد مانند سولفات مس ۳ آبه، ۵ آبه و ۷ آبه که نوع ۵ آبه آن بسیار متداول و فراوان‌تر است. میزان درصد خلوص مس در این ترکیب باید در حدود ۲۳ تا ۲۵ درصد باشد و درصد خلوص کلی مس سولفات بهتر است در حدود ۹۹ باشد.

سولفات مس

سولفات مس را از کجا تهیه کنیم؟

همان‌طور که پیش‌تر گفتیم این ماده در صنایع مختلفی کاربرد دارد و در مراکز پخش مختص به هر کدام ازاین حوزه‌ها می‌توان سولفات مس را تهیه کرد. البته مسئله مهم در مورد تهیه این ماده کیفیت آن است. اگر بخواهیم بیشترین کارایی و بازدهی را از مس سولفات خریداری شده داشته باشیم باید نوع با کیفیت و دارای درصد خلوص مناسب را خریداری کنیم.

روش تهیه سولفات مس

همان‌طور که مشاهده می‌کنید مس سولفات از دو واحد سولفات و مس تشکیل شده است و برای تولید آن باید از این دو ماده استفاده کرد. البته در این فرایند به غیر از این دو ماده از مواد دیگری نیز استفاده می‌شود که به نحوی نقش کاتالیزور را دارند.

روش تولید این ماده در صنعت بدین شکل است که ورقه‌های مس تولید شده در صنایع بالادستی و مادر همراه با اسید سولفوریک غلیظ طی فرایند الکترولیز واکنش داده می‌شوند و در ادامه با فرایند‌هایی در چرخه تولید به شکل آبداری که در تصاویر مشاهده می‌کنید در می‌آیند.

کاربردهای سولفات مس

مس سولفات به فراوانی در زمینه‌های مختلفی همچون کشاورزی استفاده می‌شود. به همین جهت است که تامین مداوم سولفات مس با کیفیت و با درصد خلوص مناسب در مناسبات فراسازمانی اهمیت بالایی دارد. در زیر به برخی از کاربردهای مس سولفات در زمینه‌ها مختلف خواهیم پرداخت.

سولفات مس دامی

مس یکی از ریز مغذی‌های مهم بدن انسان، دام و طیور است که نقش مهمی در انجام واکنش‌های حیاتی مانند متابولیسم مواد غذایی که تاثیر مستقیمی در وزن دام دارند و همچنین جذب دیگر عناصر حیاتی مانند آهن دارد. به طور مثال کمبود مس در گوسفندان منجر به اختلال در ساختمان، رشد، کیفیت و رنگ موی پشم گوسفندان دارد.

مس نقش مهمی در جذب و متابولیسم آهن در بدن دام و طیور دارد و آهن نیز نقش مهمی در خون‌سازی دارد. حال اگر به هر نحوی میزان مس بدن دام کاهش پیدا کند میزان آهن آن‌ها نیز کاهش پیدا می‌کد و در نتیجه نیز خون‌سازی کاهش پیدا میکند و منجر به ضعف و کاهش توان و وزن جانور می‌شود.(۱)

کمبود مس در دام و طیور سرتاسر دنیا مشاهده شده است و به نحوی مشکلی جدی در نگه‌داری دام به حساب می‌آید. کمبود مس در غذای دام می‌تواند دلایل مختلفی داشته باشد که یکی از آن‌ها تغذیه ضغیف از نظر مس است. سولفات مس یکی از ترکیبات مهم است که می‌تواند کمبود مس بدن دام و طیور را جبران کند و منجر به افزایش قابل توجه در رشد و پروار شدن دام داشته باشد.

سولفات مس کشاورزی

در کشاورزی به وفور و به با اهداف زیر از مس سولفات استفاده می‌شود:

  • مس سولفات به طور متداول به عنوان یک آفت کش قوی به منظور مبارزه با بیماری‌های قارچی و میکروبی در کشاورزی استفاده می‌شود.
  • مس سولفات در فرایند ساخت کلروفیل‌ها و سنتز گیاهی نقش به سزایی دارد.
  • تحریک ساخت و تشکیل ویتامین A. یون مس یکی از مهمترین ترکیبات کاتالیزوری در واکنش ساخت هورمون‌های رشد در گیاهان است و اگر در یک خاک کمبود مس قابل جذب داشته باشیم عملا هورمون‌های رشد(اتیلن) ساخته نمی‌شوند و در نهایت گیاه رشد نخواهد کرد.
  • ترکیبات سولفاته مس به دلیل کمک به تعادل اسیدیته خاک منجر به افزایش جذب مس خواهند شد.
  • سولفات مس کشاورزی هم به صورت جذب ریشه‌ای و هم محلول‌پاشی استفاده می‌شود و معمولا با غلضت حدودی ۱ کیلوگرم در ۱۰۰۰ لیتر آب مورد استفاده قرار می‌گیرد. البته بسته به نوع گیاه و زمان استفاده از مس سولفات این مقدار متفاوت است.

 

مس سولفات

 

سولفات مس برای پسته

تاثیر سولفات مس بر روی درختان پسته طبق گزارش‌های علمی و گزارش‌های تجربی فراوان به اثبات رسیده است. به طور معمول در باغ‌هایی که به فراوانی از کودهای حیوانی استفاده می‌کنند کمبود عنصر مس مورد انتظار است. اثرات کمبود مس در درختان پسته به را می‌توانیم به وضوخ در برگ‌ پسته و از تیرماه به بعد مشاهده کنیم.

در صورتی که میزان مس موجود در پسته از ۴PPM کمتر باشد علائم و نشانه‌های آن در گیاه نمود پیدا می‌کند و منجر به افت بازدهی و کیفیت محصول پسته می‌شود. مس در کنار دیگر ریز مغذی‌های مورد نیاز پسته نقش مهمی را در جوانه‌زنی و بار درخت پسته دارد.

سولفات مس در پرورش ماهی و طیور

از کات کبود در استخرهای پرورش ماهی به منظور کنترل بیماری‌های قارچی و رشد جلبک‌ها استفاده می‌شود. استفاده متعادل از سولفات مس در پرورش ماهی‌ها منجر به افزایش پیشگیری از بیماری‌های انگلی و قارچی در ماهی‌ها شده و در نهایت منجر ره افزایش بازدهی در استخرهای پرورش ماهی می‌شود.

کات کبود در صنایع

از کات کبود در صنایع نیز به فراوانی استفاده می‌شود و برخی از این کاربردها عبارتند از:

  • تولید رنگ‌های آبی و سبز در نساجی
  • آبکاری
  • تولید سموم قارچ‌کش و باکتری‌کش
  • کاتالیست مهم در واکنش‌های مورد استفاده در صنعت
  • مورد استفاده در صنعت چسب‌سازی
  • خالص‌سازی گازهایی مانند هیدروژن کلرید و هیدروژن سولفید
  • از بین بردن خزه‌ها و جلبک‌ها در استخرها و آکواریوم‌ها
  • تصفیه آب آشامیدنی
0 پاسخ

دیدگاهتان را بنویسید

می خواهید در گفت و گو شرکت کنید؟
خیالتان راحت باشد :)

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *